Zijn kerken te weinig actief in de zorgzame samenleving?
Die vraag duikt op naar aanleiding van de bijdrage van minister Mirjam Sterk, die een publiek debat oproept. Misschien is de belangrijkere vraag wel: zien we voldoende wat er allang gebeurt? Want dat raakt aan een van de belangrijkste vragen van deze tijd:
In een tijd waarin eenzaamheid, bestaansonzekerheid, mentale druk en afnemend vertrouwen veelbesproken thema’s zijn, zetten dagelijks duizenden vrijwilligers zich in met opvang, begeleiding en het bieden van perspectief voor mensen die steun nodig hebben. Vaak zonder publieke aandacht. Vaak dichtbij huis.
Bij SchuldHulpMaatje zien wij dat elke dag. Vrijwilligers die naast mensen gaan staan wanneer schulden, verlies, ziekte, een scheiding of andere levensgebeurtenissen het leven ontwrichten. Niet omdat het moet, maar omdat zij geloven dat niemand er alleen voor hoeft te staan.
Omzien naar elkaar
Veel van deze inzet vindt haar oorsprong in en wordt gedragen door kerken en andere geloofsgemeenschappen, net als SchuldHulpMaatje. Niet als instituten die hun relevantie willen bewijzen, maar als netwerken van mensen die al generaties lang oefenen in omzien naar elkaar. Zowel mensen uit kerken als mensen die niet bij een kerk betrokken zijn, geven uit naastenliefde tijd en aandacht, luisteren en brengen hoop.
Dat zien we niet alleen bij SchuldHulpMaatje. Ook met andere initiatieven, zoals onze collega-organisatie HipHelpt en onze partners Tijd voor Actie, Present en het Leger des Heils, zijn kerken verbonden en daarmee dagelijks aanwezig in buurten en wijken. Ook in voedselbanken, vluchtelingenwerk, bezoekwerk, buurtmaaltijden, stille hulp en steeds vaker in wooninitiatieven krijgt die betrokkenheid concreet vorm. Veel mensen en partners, zoals Humanitas, zetten zich zij aan zij vanuit naastenliefde met ons in in de samenleving.
Brugfunctie
Juist daarin schuilt misschien een paradox van onze tijd. Door toenemende individualisering, een steeds complexere samenleving en een groeiende afstand tussen systeem en leefwereld neemt de behoefte aan menselijke nabijheid toe. Professionals, gemeenten en uitvoeringsorganisaties staan onder druk. Tegelijk raken veel mensen de weg kwijt in een wirwar van regels, loketten en systemen. Juist dan blijken gemeenschappen van grote waarde: zij staan dichtbij mensen staan en vormen de brug tussen leefwereld en systeemwereld.
Juist in zo’n samenleving blijkt het belang van kerken, geloofsgemeenschappen en diaconale initiatieven als ontmoetingsplekken waar mensen gekend worden. Waar iemand vraagt: “Red je het wel?”
De vraag is daarom misschien niet of kerken voldoende bijdragen aan een zorgzame samenleving. De vraag is eerder: Wat zouden wij als samenleving missen als al deze vrijwilligers, geloofsgemeenschappen en maatschappelijke initiatieven er morgen niet meer zouden zijn?
Oog voor wat er al gebeurt
Misschien ligt daar ook de uitnodiging voor het vervolg van dit gesprek. Niet alleen om te spreken over wat kerken méér zouden kunnen doen, want ook wij zien het belang dat kerken uitstappen en bijdragen aan de samenleving. Maar ook om samen zichtbaar te maken wat er al gebeurt. Opnieuw oog krijgen voor de gemeenschappen die al generaties lang mensen met elkaar verbinden, verantwoordelijkheid helpen dragen en hoop doorgeven.
Herkennen we de kern van het Evangelie: geloof, hoop en liefde in mensen die verantwoordelijkheid nemen voor een ander?
Niet met grote woorden.
Maar door naast mensen te gaan staan.
Wij noemen dat hoopgevers. De kracht van kleine daden!
Ben jij op zoek naar hulp bij geldproblemen?
Geldproblemen hebben een enorme impact. Soms kom je er alleen niet uit. Wij willen je graag helpen. Vul het aanmeldformulier in, dan nemen wij contact met je op.
